Kroon, Frieslander aardappels uit Ursem

Wie zit erachter

Kroon teelt aardappels in Ursem, een dorp in de West-Friese polder ten noorden van Alkmaar. Het is oude zeekleigrond, gewonnen op de voormalige Zuiderzee, en die grond is uitgesproken geschikt voor vroege aardappels. Het ras dat Kroon voor ons teelt is de Frieslander, een naam die je op veel Noord-Nederlandse akkers tegenkomt.

Belangrijk om te weten: Frieslander is een aardappelras, geen streekaanduiding. Het is oorspronkelijk gekweekt in het Bildt in Friesland en kwam eind jaren tachtig op de markt. Het is een zeer vroeg dubbeldoelras, wat betekent dat het gekweekt is voor twee gebruiken tegelijk: koken en frites. Kroon oogst hem als nieuwe aardappel, dus vanaf de vroege zomer komt de verse oogst binnen. Bij een vroeg ras is de teeltperiode kort en telt elke week, dus tijdens de oogst wordt streng geselecteerd op wat wel en niet doorgaat.

Wat het echt anders maakt

Twee dingen maken deze aardappel bruikbaar in een keuken die op vaste kwaliteit draait.

Het eerste is het kooktype. De Frieslander is vrij vastkokend en zit qua structuur net tussen vast en kruimig in. Hij blijft na het koken heel, kleurt lichtgeel op zonder te verkleuren, en laat zich net zo goed bakken, poffen en frituren. Dat geeft je één aardappel voor meerdere bereidingen op de kaart in plaats van twee soorten inkopen. Het vlees is geel, de vorm ovaal en regelmatig, en hij is weinig gevoelig voor stootblauw.

Het tweede is de manier waarop je hem krijgt. We leveren de Frieslander ongewassen, zoals hij van het land komt, met de grond er nog aan. Wassen beschadigt de schil en zet bederf in gang. Ongewassen blijft de aardappel langer goed en houd je smaak en structuur vast tot het moment dat je hem gebruikt. Je doet zelf het laatste stukje werk, en dat betaalt zich terug in bewaartijd en in een aardappel die minder waterig is dan een gewassen fabrieksaardappel.

Zo onderscheid je je hiermee

Zet de herkomst op de kaart. Een aardappel met een naam en een dorp erbij, Frieslander van Kroon uit Ursem, vertelt de gast dat je weet waar je product vandaan komt. Dat werkt sterker bij een streekaardappel dan bij een anonieme zak.

Gebruik het dubbeldoelkarakter in je opzet. Draai dezelfde aardappel als gekookte begeleider bij het hoofdgerecht en als eigen frites bij de borrel of de lunch. Eén inkoopregel, twee plekken op de kaart.

En speel de schil mee. Omdat je de aardappels ongewassen en met dunne schil krijgt, kun je ze boenen in plaats van schillen. Dat scheelt afval, houdt de volle smaak vast en past bij een keuken die netjes met product omgaat.